Hyperpigmentation

Hyperpigmentation (chứng tăng sắc tố da) là tình trạng khiến da bị sạm đen. Nó có thể là những mảng nhỏ, bao phủ các khu vực lớn hoặc ảnh hưởng toàn bộ cơ thể. Tình trạng này thường không có hại, nhưng có thể là triệu chứng của một tình trạng sức khỏe khác.

Hyperpigmentation là gì?

Hyperpigmentation hay còn gọi là chứng tăng sắc tố da là tình trạng khiến da bị sạm đen. Nó có thể là những mảng nhỏ, bao phủ các khu vực lớn hoặc ảnh hưởng toàn bộ cơ thể. Tình trạng này thường không có hại, nhưng có thể là triệu chứng của một tình trạng sức khỏe khác.

Một số loại tăng sắc tố da gồm:

  • Nám do sự thay đổi nội tiết tố trong thai kỳ. Các khu vực tăng sắc tố có thể xuất hiện ở bất kỳ khu vực nào của cơ thể, nhưng phổ biến nhất là bụng và mặt.
  • Sạm nắng là tình trạng rất phổ biến do bạn phơi nắng quá mức theo thời gian. Nói chung, chúng xuất hiện dưới dạng các đốm da tăng sắc tố trên các khu vực tiếp xúc với ánh nắng mặt trời, như bàn tay và mặt.
  • Thâm mụn thường là kết quả sau khi da bị tổn thương.
Hyperpigmentation
Hyperpigmentation

Các loại tăng sắc tố

  • Những loại tăng sắc tố phổ biến là nám da, tàn nhang và tăng sắc tố da sau viêm.
  • Nám da được cho là do thay đổi nội tiết tố và có thể phát triển mạnh mẽ trong thời kỳ mang thai. Các vùng tăng sắc tố có thể xuất hiện trên bất kỳ vùng da nào trên cơ thể, nhưng chúng thường tập trung ở vùng bụng và mặt.
  • Các vết tàn nhang hay đồi mồi cũng là tình trạng nhiều người gặp phải. Chúng liên quan tới việc phơi nắng trong thời gian quá dài. Nhìn chung, chúng xuất hiện dưới dạng chấm hoặc đốm trên những vùng tiếp xúc với ánh nắng mặt trời, như tay và mặt.
  • Tăng sắc tố sau viêm là kết quả của chấn thương hoặc viêm da. Nguyên nhân chính của tình trạng này là mụn trứng cá.

Dấu hiệu và triệu chứng của Hyperpigmentation (tăng sắc tố da)

Có ba loại tăng sắc tố chính bao gồm:

Các vết sạm đen, tổn thương do ánh nắng mặt trời

  • Đây là lý do phổ biến nhất gây ra sự đổi màu da, thường xuất hiện từ độ tuổi thiếu niên trở đi, chúng có xu hướng phát triển trên các phần của da tiếp xúc với ánh sáng mặt trời nhiều nhất như mặt, ngực, cổ và tay.
  • Tàn nhang là một loại vết đen rất phổ biến ở những người có tông màu da sáng đến trung bình. Chúng có thể xuất hiện dưới dạng các chấm nhỏ có màu từ nhạt đến nâu đậm hoặc đôi khi đỏ và đen. Tàn nhang có xu hướng trở nên đậm hơn khi tiếp xúc với ánh nắng mặt trời và xảy ra thường xuyên nhất trên mặt, ngực, cánh tay và lưng trên.

Tăng sắc tố da sau viêm

Tăng sắc tố sau viêm là tình trạng tăng sắc tố do các tổn thương trên da gây ra. Chúng thường phát sinh như là sự phản ứng của da khi bị viêm, bao gồm mụn trứng cá, bệnh chàm, vẩy nến hoặc viêm da tiếp xúc. Tất cả những điều này có thể góp phần làm tăng sắc tố và các đốm hồng, đỏ hoặc nâu sẫm phát triển. Tăng sắc tố sau viêm có thể ảnh hưởng đến những người có bất kỳ loại màu da nào, nhưng có xu hướng ảnh hưởng đến những người có làn da tối màu nhiều hơn.

Nám

Nám là tình trạng xuất hiện các mảng da sạm màu so với các vùng da khác, thường xuất hiện ở vùng da mặt, bao gồm cả 2 bên má, phần trên của mũi, trán và trên môi. Nám hình thành là do thay đổi nội tiết tố, Chúng thường có xu hướng xảy ra trong thai kỳ, khi dùng thuốc tránh thai hoặc trong những khoảng thời gian cơ thể bạn mất cân bằng nội tiết tố. Các vết nám sẽ trở nên rõ hơn khi bạn tiếp xúc với ánh nắng mặt trời. Chúng có thể được loại bỏ khi cơ thể trở lại trạng thái cân bằng các hormone, nhưng cũng có thể trở lại sau đó

Nguyên nhân tăng Hyperpigmentation (tăng sắc tố da) và yếu tố nguy cơ

Các nguyên nhân gây tăng Hyperpigmentation (tăng sắc tố da) phổ biến nhất bao gồm:

  • Thường xuyên tiếp xúc với ánh nắng mặt trời mà không sử dụng các biện pháp bảo vệ da.
  • Bức xạ tia cực tím từ mặt trời gây hại cho da bằng cách làm suy yếu các sợi collagen và thay đổi DNA. Tia cực tím tạo ra các gốc tự do gây tổn hại DNA, làm phát triển ung thư da.
  • Phơi nắng sẽ kích thích cơ thể sản xuất melanin, được sản xuất để giúp bảo vệ da khỏi tác động của tia UV, và cũng là lý do khiến vùng da tiếp xúc trở nên sạm màu. Khi da bạn thường xuyên tiếp xúc với tia UV và không có đủ thời gian để tạo ra đủ melanin, thì bạn sẽ bị cháy nắng và ửng đỏ.
  • Mụn trứng cá: Có thể để lại những đốm nâu, tím, đỏ hoặc sẹo.
  • Tổn thương do các tình trạng da bao gồm bệnh chàm, bệnh vẩy nến hoặc viêm da.
  • Mất cân bằng nội tiết tố hoặc thay đổi nội tiết tố: thường gặp ở kì kinh, trong khi mang thai hoặc thời kì mãn kinh.
  • Mắc một số bệnh như: rối loạn tự miễn dịch, bệnh đường tiêu hóa, rối loạn chuyển hóa, thiếu vitamin làm tăng viêm,…
  • Hút thuốc lá hoặc sử dụng các chất kích thích
  • Sử dụng một số loại thuốc làm tăng mức độ nhạy cảm với ánh sáng của cơ thể hoặc do tiếp xúc với các loại hóa chất độc hại
  • Chế độ ăn thiếu khóa học: ăn nhiều thực phẩm gây viêm, đường, ngũ cốc tinh chế, natri và phụ gia hóa học.
  • Tổn thương da do cạo râu, vết trầy xước, tẩy lông, xăm mình, bỏng, dị ứng, côn trùng cắn, v.v.
  • Tuổi tác và các yếu tố di truyền.

Hyperpigmentation (tăng sắc tố da) được chẩn đoán và điều trị như thế nào?

  • Thông thường bác sĩ chẩn đoán nguyên nhân gây tăng sắc tố thông qua tiền sử bệnh và biểu hiện bên ngoài. Một số trường hợp đặc biệt, sinh thiết cũng được thực hiện để có kết quả chính xác hơn.
  • Thuốc bôi ngoài da là phương pháp thông dụng nhất để điều trị chứng đa sắc tố. Thuốc thường chứa hydroquinone , có tác dụng làm sáng da. Tuy nhiên sử dụng hydroquinone trong thời gian dài có thể gây sạm da. Vì vậy tốt nhất bạn nên sử dụng dưới sự hướng dẫn của bác sĩ.
  • Retinoids dạng bôi cũng giúp làm sáng các đốm đen trên da. Cả hai loại thuốc này có thể mất vài tháng mới có thể thấy được hiệu quả bước đầu.
  • Các phương pháp hỗ trợ điều trị có thể kể đến các loại kem dưỡng, serum chứa hydroquinone cấp độ nhẹ; chống nắng toàn diện khi ra khỏi nhà. Kem chống nắng là yếu tố quan trọng nhất trong việc cải thiện hầu hết các nguyên nhân gây tăng sắc tố.
  • Chăm sóc tại nhà cũng có thể có các loại thuốc không kê đơn có thể làm mờ các vết thâm như kem dưỡng, serum.
  • Chăm sóc tại nhà đôi khi bao gồm các loại thuốc không kê đơn có thể làm mờ các vết thâm. Những loại thuốc này không chứa nhiều hydroquinone như thuốc kê đơn.
  • Bác sĩ cũng có thể đề nghị điều trị bằng laser hoặc lột da bằng hóa chất (peel da) để giảm tình trạng tăng sắc tố da nếu tình trạng tăng sắc tố da và cơ địa da của bạn phù hợp.

Ngăn ngừa chứng Hyperpigmentation (tăng sắc tố da) như thế nào?

Chăm sóc tại nhà cũng bao gồm sử dụng kem chống nắng. Kem chống nắng là yếu tố quan trọng nhất trong việc cải thiện hầu hết các nguyên nhân gây tăng sắc tố. Áo chống nắng có tác dụng ngăn tia UV cũng là một lựa chọn hữu ích.

Chứng tăng sắc tố không phải lúc nào bạn cũng có thể lường trước và ngăn chặn, tuy nhiên bạn vẫn có thể ngăn ngừa bằng những cách sau:

  • Sử dụng kem chống nắng có chỉ số SPF ít nhất là 50
  • Độ mũ, đeo kính râm và mặc áo chống nắng khi đi ngoài trời
  • Tránh tiếp xúc với ánh nắng mặt trời, nhất là vào lúc nắng gắt có hại nhất (từ 10 giờ sáng đến 4 giờ chiều)
  • Ngừng sử dụng các loại thuốc có tác dụng phụ là làm tăng sắc tố da

Tăng sắc tố nói chung không có hại và thường không phải là dấu hiệu của một tình trạng bệnh lý nghiêm trọng. Các vùng da sậm màu cũng có thể tự mờ đi nếu được chống nắng tốt. Ở các trường hợp nghiêm trọng thì cần tới các biện pháp điều trị tích cực hơn. Không có điều gì chắc chắn rằng các đốm nâu sẽ mờ đi hoàn toàn, ngay cả khi sử dụng phác đồ điều trị nghiêm ngặt nhất. Vì thế, hãy luôn chủ động ngăn ngừa bằng các biện pháp đơn giản trên, trước khi sự việc trở nên quá muộn.

Nguồn tham khảo:

Nguồn en.wikipedia: https://en.wikipedia.org/wiki/Hyperpigmentation, cập nhật ngày 24/05/2021

Nguồn uy tín Healthyungthu: https://healthyungthu.com/glossary/hyperpigmentation/‎, cập nhật ngày 24/05/2021

This entry was posted in . Bookmark the permalink.